Górnictwo w Europie

Najważniejszym surowcem mineralnym, który był motorem rozwoju przemysłu jest węgiel kamienny. Rozwijający się dynamicznie przemysł maszynowy zużywał węgiel kamienny do spalania (np. w piecach hutniczych i w elektrowniach). Do produkcji jednej tony stali konieczne było spalenie dwóch ton węgla; stąd zakłady przemysłowe lokalizowano tam, gdzie znajdowały się złoża węgla kamiennego.

 

 

Untitled Document

górnictwo w Europie

Przed 250 laty większość mieszkańców Europy była zatrudniona w rolnictwie. Rolnictwo było głównym działem gospodarki i dla wielu jedynym źródłem zaopatrzenia w żywność. Gdy nadchodziły lata nieurodzajów, a zbiory gwałtownie malały, ludzie cierpieli głód. Taka sytuacja powtarzała się w większości państw europejskich w XIX w. i w pierwszej połowie XX w. Przykładem katastrofalnej klęski nieurodzaju i w konsekwencji tego - głodu była Irlandia.

Chłopi irlandzcy uprawiali na małych poletkach głównie ziemniaki, dzięki czemu mieli zagwarantowany tani, pożywny produkt. W 1845 r. pojawiła się zaraza ziemniaczana, która sprawiła, że mieszkańcy Irlandii nie mieli co jeść. Ta sytuacja trwała do 1851 r. i przyczyniła się do gwałtownego spadku liczby ludności Irlandii. Przed 1845 r. Irlandia liczyła 8,3 min mieszkańców, lecz w wyniku głodu, a w jego konsekwencji masowej emigracji głównie do Stanów Zjednoczonych, pod koniec XIX w. liczba ludności wyspy zmalała do 4,3 min.
W połowie XVIII w. obraz Europy zaczął się zmieniać, najpierw w Wielkiej Brytanii, a następnie w innych krajach Europy. Postęp techniczny, szczególnie zastosowanie nowych maszyn w przemyśle włókienniczym, uruchomił reakcję łańcuchową, która trwa nieprzerwanie do dzisiaj.

Rozpoczęła się rewolucja przemysłowa, która objęła nie tylko jedną gałąź gospodarki - przemysł, ale zmieniła wszystkie sfery życia. Najważniejszą cechą rozwoju przemysłu była koncentracja fabryk w miastach. Coraz szybszy rozwój miast sprawił, że kurczyły się podmiejskie tereny rolnicze. Ludność opuszczała wieś i wędrowała do miast w poszukiwaniu pracy w fabrykach. Szybko rosnące miasta nie miały odpowiednio rozwiniętej infrastruktury - ulic, kanalizacji, wygodnych mieszkań - stąd warunki życia w miastach końca XVIII w. i w XIX w. były bardzo złe. Bieda, choroby, krótka średnia długość życia cechowały młode europejskie społeczeństwo miejsko- przemysłowe.


Pierwszym krajem, w którym rozwinął się przemysł była Wielka Brytania. Przyczyny tego tkwiły zarówno w sytuacji na wsi, jak i w rodzącej się wytwórczości. Wielka Brytania w XVIII w. przechodziła głębokie zmiany społeczne, szczególnie na wsi. Tradycyjna wytwórczość na terenach wiejskich nie zaspokajała już popytu na towary, a nadwyżkę sity roboczej na wsi w coraz większym stopniu zatrudniano w manufakturach włókienniczych. Nowe wynalazki w dziedzinie techniki, na początku w przemyśle włókienniczym, sprzyjały rozwojowi produkcji. Zasoby wodne Wysp Brytyjskich pozwalały na lokalizowanie nad brzegami rzek tkalni i farbiarni. Rzeki dostarczały też energii. Wykorzystywanie węgla kamiennego w elektrowniach przyczyniło się do rozwoju hutnictwa, kolejnictwa i przemysłu hutniczego. Z Wysp Brytyjskich proces uprzemysłowienia rozprzestrzenił się na inne regiony Europy. Najpierw dotarł tam, gdzie znajdowały się złoża węgla kamiennego, a więc do Belgii, północnej Francji (ok. 1800 r.), po czym od połowy XIX w. następował rozwój górnictwa i hutnictwa w zagłębiach Ruhry i Saary, a w końcu XIX w. w Zagłębiu Górnośląskim oraz w zagłębiach węglowych w Rosji.

Utworzył się europejski obszar przemysłowo-górniczy, który rozciągał się od Szkocji i Irlandii po Zagłębie Górnośląskie.
Od czasów rewolucji przemysłowej aż do czasów współczesnych przemysł stanowił najważniejszą gałąź gospodarki i miejsce pracy większości zatrudnionych w krajach europejskich. Od początku lat 80. XX w. sytuacja w tej dziedzinie zaczęła ulegać zmianie. Następuje spadek znaczenia przemysłu w gospodarkach prawie wszystkich krajów europejskich - obniża się jego udział w produkcie krajowym brutto oraz w zatrudnieniu w stosunku do innych działów gospodarki. Kryzys dotknął szczególnie tradycyjne branże przemysłu: przemysł ciężki i włókienniczy, a tym samym stare aglomeracje przemysłowe.

 

Podbał Ci się artykuł? Podziel się ze znajomymi

Przeczytaj też:

Gleby w Polsce

Lasy w Polsce

Klimat w Polsce

Wiatry w Polsce

Temperatura powietrza w Polsce

Opady w Polsce